หน้าหนังสือทั้งหมด

ทิพยจักษุและบุถุชน
229
ทิพยจักษุและบุถุชน
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - หน้าที่ 228 (ทิพยจักษุเป็นอันตรายแก่บุถุชน] ก็แลทิพยจักษุนี้นั้น ย่อมเป็นอันตรายแก่บุถุชนได้ เพราะเหตุ อะไร ? เพราะเหตุว่าบุถุชนนั้นอธิษฐานว่าให้แสงสว่างมีในที่ใ
บทความนี้สำรวจอันตรายที่ทิพยจักษุสามารถก่อให้เกิดแก่บุถุชน โดยเฉพาะการมองเห็นรูปอมนุษย์ที่น่ากลัวซึ่งอาจนำไปสู่วิกลจริตได้ นอกจากนี้ยังนำเสนอความเป็นมาและการเกิดขึ้นของทิพยจักษุ รวมถึงความเชื่อมโยงระห
อภิญญา ๕ และอารัมมณฑิกะ ๔
230
อภิญญา ๕ และอารัมมณฑิกะ ๔
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - หน้าที่ 229 [ปกิณณกกถา] อนึ่ง พระนาถะเจ้าผู้ทรงรู้ขันธ์ ๕ ได้ตรัส อภิญญา ๕ ใดไว้โดยประการดังกล่าวมานี้ แล้ว บัณฑิตได้ทราบอภิญญา ๕ นั้นแล้ว พึงทราบเรื่องเบ็ดเตล็ด
บทความนี้เสนอการวิเคราะห์อภิญญา ๕ ที่พระนาถะเจ้าตรัสไว้ พร้อมกับการชี้ให้เห็นถึงการจำแนกอารมณ์ในอารัมมณฑิกะ ๔ ซึ่งประกอบไปด้วยหมวดต่าง ๆ อาทิเช่น ปริตตารัมมณฑิกะ มัคคารัมมติกะ และอตีตารัมมณฑิกะ โดยมีจ
อิทธิวิธญาณและอารมณ์ในอภิญญาญาณ
231
อิทธิวิธญาณและอารมณ์ในอภิญญาญาณ
* ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - หน้าที่ 230 อัชฌัตตารัมมณติกะ (หมวด ๓ แห่งอัชฌัตตารมณ์) (อิทธิวิธญาณเป็นไปในอารมณ์ ๗] ในอภิญญาญาณเหล่านั้น อิทธิวิธญาณย่อมเป็นไปในอารมณ์ ๓ โดยเป็นปริตตารมณ์ มห
ในบทความนี้กล่าวถึงอิทธิวิธญาณที่มี 3 อารมณ์ ได้แก่ ปริตตารมณ์ มหัคคตารมณ์ และอัชฌัตตารมณ์ เช่น ขณะพระโยคีทำกายให้อาศัยจิต การน้อมกายไปตามอำนาจจิต วางรูปกายลงไปในมหัคคตจิต เป็นต้น แสดงให้เห็นว่าการเข้
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒
232
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - หน้าที่ 231 ลงไปในรูปกาย เมื่อนั้นปาทุกฌานจิต ก็เป็นอารมณ์ที่ได้อุปโยคะ (คือใช้การได้อย่างรูปกาย ?)" ดังนี้ อนึ่ง จัดเป็นอดีตารมณ์ ก็เพราะทำ (ปาทุกฌาน) จิตนั้นแห
เนื้อหาที่กล่าวถึงพระโยคีและการทำอธิษฐาน ซึ่งมีพระมหากัสสปเถระที่อธิษฐานเกี่ยวกับกลิ่นหอม และพระอัสสคุตตเถระที่อธิษฐานให้ได้น้ำนมส้มในเวลาปุเรภัต เนื้อหายกตัวอย่างการที่จิตและการอธิษฐานมีอิทธิพลต่อกรร
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - อัชฌัตตารมณ์ และทิพพโสตธาตุญาณ
233
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - อัชฌัตตารมณ์ และทิพพโสตธาตุญาณ
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - หน้าที่ 232 เป็นอัชฌัตตารมณ์ โดยที่ทำกายและจิตของตนให้เป็นอารมณ์ ในกาลที่น้อมจิตไปตามอำนาจกาย หรือน้อมกายไปตามอำนาจจิต และ ในกาลที่นิรมิตตนเป็นเพศต่าง ๆ มีเพศกุม
บทความนี้วิเคราะห์อัชฌัตตารมณ์และการทำกายใจให้เป็นอารมณ์ รวมถึงความเข้าใจในทิพพโสตธาตุญาณ โดยอธิบายการแสดงอารมณ์ต่าง ๆ เช่น เสียงและการรับรู้ ทั้งนี้เพื่อให้บัณฑิตเข้าใจธรรมชาติของอารมณ์ต่าง ๆ ในมุมมอ
วิสุทธิมรรคแปล: ปัจจุปันนารมณ์ และพหิทธารมณ์
234
วิสุทธิมรรคแปล: ปัจจุปันนารมณ์ และพหิทธารมณ์
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - หน้าที่ 233 ปัจจุปันนารมณ์ และพหิทธารมณ์ ปุจฉาว่า เป็นไปอย่างไร ? วิสัชนา ว่า ก็เจโตปริยญาณนั้น ในกาลที่รู้จิตอันเป็นกามาวจรของคนอื่น ๆ ก็เป็นปริตตารมณ์ ในกาลที่
บทความนี้กล่าวถึงการทำความเข้าใจเกี่ยวกับเจโตปริยญาณและประเภทของจิตในบุคคลต่างๆ ตั้งแต่พระโสดาบันถึงพระอรหันต์ โดยมีการเจาะลึกเรื่องมรรคจิตและผลของคำว่าอัปปมาณารมณ์ในระบบการเข้าใจนี้ นอกจากนี้ยังชี้ให
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒
235
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - หน้าที่ 234 ปัจจุบัน (จิตเป็นปัจจุบันชั่วสันตติแห่งรูป) ๑ อัทธาปัจจุบัน (จิต เป็นปัจจุบันชั่วกาลภพหนึ่ง) ๑ ในปัจจุบัน (จิต) ๓ อย่างนั้น (จิต) ที่ถึงความเกิดขึ้นต
บทนี้ในวิสุทธิมรรคอธิบายถึงสันตติปัจจุบันว่าจิตเป็นปัจจุบันในช่วงเวลาสั้นๆ ซึ่งประกอบด้วยสันตติวาระ หมายถึงช่วงที่จิตมีการเกิดขึ้น ตั้งอยู่ และดับไป พร้อมทั้งยกตัวอย่างในการปรากฏของอารมณ์และรูปในการเค
การศึกษาเกี่ยวกับสันตติและอัทธาปัจจุบันในพระพุทธศาสนา
236
การศึกษาเกี่ยวกับสันตติและอัทธาปัจจุบันในพระพุทธศาสนา
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - หน้าที่ 235 ยังเสียงทันที" (ระยะ) ชั่วได้ยินเสียงนั้น แม้ในระหว่างนั้นก็พึง ทราบว่าเป็น (ระยะ) ๑-๒ สันตติวาระ พระมัชฌิมภาณกาจารย์ทั้งหลายกล่าวไว้อย่างนี้ก่อน ส่ว
เนื้อหานี้นำเสนอการเข้าใจเกี่ยวกับสันตติ ซึ่งแบ่งเป็นรูปสันตติ іอรูปสันตติ โดยอ้างอิงจากคำสอนของพระมัชฌิมภาณกาจารย์และพระสังยุตภาณกาจารย์ การอธิบายตัวอย่างต่างๆ เช่น การเดินริมตลิ่ง ความร้อนหรือความมื
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - วิญญาณและจิต
237
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - วิญญาณและจิต
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - หน้าที่ 236 ปัจจุบัน วิญญาณย่อมผูกหันด้วยอำนาจฉันทราคะในปัจจุบันนั้น เพราะ ความที่วิญญาณผูกพันอยู่ด้วยอำนาจฉันทราคะ บุคคลจึงยินดีนักใน ปัจจุบันนั้น เมื่อยินดีนัก
เนื้อหานี้กล่าวถึงความผูกพันของวิญญาณกับอำนาจฉันทราคะในปัจจุบัน และการศึกษาจิตในมุมมองของอาจารย์ภายในพระสูตรที่ทำให้ผู้คนสามารถรู้ถึงจิตของคนอื่นได้ ในอุปมาเปรียบเทียบกับดอกไม้ที่สามารถเชื่อมต่อกันได้
วิสุทธิมรรคและการวิเคราะห์จิต
238
วิสุทธิมรรคและการวิเคราะห์จิต
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - หน้าที่ 237 แต่คำของเกจิอาจารย์นั้นถูกคัดค้านในอรรถกถาทั้งหลายว่า "คำ นั้นไม่ชอบ เพราะคนแม้คิดนึกกันไป ๑๐๐ ปี ๑,๐๐๐ ปี ก็ดี จิตที่เป็น เครื่องนึกคิด และจิตที่เป็
ในบทนี้กล่าวถึงการวิเคราะห์ของเกจิอาจารย์เกี่ยวกับจิตและอารมณ์ โดยมีการชี้แจงความแตกต่างระหว่างจิตที่เป็นเครื่องคิดและเครื่องรู้ และมุมมองจากพระอรรถกถาจารย์ที่ระบุถึงแนวคิดเกี่ยวกับสันตติปัจจุบันและอั
การศึกษาเจโตปริยญาณและปุพเพนิวาสญาณ
239
การศึกษาเจโตปริยญาณและปุพเพนิวาสญาณ
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - หน้าที่ 238 (กำหนดไว้ด้วย) อำนาจกาล (คือภพ) เป็นอารมณ์ อนึ่ง แม้ใน เพราะมีอารมณ์เดียวกัน ก็อิทธิเท่านั้นย่อมรู้จิตคนอื่นได้ จิตนอกนี้ หารู้ได้ไม่ เปรียบเหมือนจัก
ในบทนี้กล่าวถึงเจโตปริยญาณซึ่งเป็นอำนาจในการรู้จิตของผู้อื่น โดยแสดงว่าจิตนอกไม่สามารถรับรู้ได้ เปรียบเทียบกับจักขุวิญญาณที่เห็นรูปได้เท่านั้น นอกจากนี้ยังมีการอธิบายถึงปุพเพนิวาสญาณที่เกี่ยวข้องกับอา
ประโยคแห่งวิสุทธิมรรค - อดีตและญาณ
240
ประโยคแห่งวิสุทธิมรรค - อดีตและญาณ
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - หน้าที่ 239 คนอื่นเจริญแล้ว และถึงผลที่ตนหรือคนอื่นทำให้แจ้งแล้วในอดีตกาล ก็เป็นอัปปมาณารมณ์ ในการที่ระลึกถึงมรรคที่ตนหรือคนอื่นเจริญ แล้วอย่างเดียว ก็เป็นมัคคาร
เนื้อหานี้กล่าวถึงการเข้าใจในอารมณ์และญาณในบริบทของวรรณกรรมเรื่อง 'วิสุทธิมรรค' โดยเฉพาะในเรื่องของเจโตปริยญาณ และยถากัมมูปคญาณซึ่งมีความเชื่อมโยงกับอดีตและการปฏิบัติในศาสนา ทบทวนแนวคิดเกี่ยวกับอารมณ์
วิสุทธิมรรค แปล ภาค ๒ ตอน ๒ - หน้าที่ 240
241
วิสุทธิมรรค แปล ภาค ๒ ตอน ๒ - หน้าที่ 240
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - หน้าที่ 240 ยถากัมมูปคญาณได้ อนึ่ง ในญาณ ๒ นั้น ขันธ์ทั้งที่เป็นกุศลทั้ที่เป็น อกุศลทีเดียวเป็นอารมณ์แห่งยถากัมมูปคญาณแล ก็แล ปุพเพนิวาสญาณนั้น ในกาลที่ระลึกถึงข
เนื้อหาเกี่ยวกับการศึกษาความหมายของยถากัมมูปคญาณซึ่งเป็นเนื้อหาสำคัญในประเด็นขันธ์ทั้งที่เป็นกุศลและอกุศล เป็นอารมณ์ของญาณ ๒ ได้แก่ ปุพเพนิวาสญาณที่เกี่ยวข้องกับการระลึกถึงขันธ์ทั้งของตนและของคนอื่น ร
ทิพพจักขุญาณและอนาคตังสญาณในพระพุทธศาสนา
242
ทิพพจักขุญาณและอนาคตังสญาณในพระพุทธศาสนา
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - หน้าที่ 241 [ทิพพจักขุญาณเป็นไปในอารมณ์ ๔] ทิพพจักขุญาณ ย่อมเป็นไปในอารมณ์ ๔ โดยเป็นปริตตารมณ์ ปัจจุปันนารมณ์ อัชฌัตตารมณ์ และพริธารมณ์ เป็นไปอย่างไร ? ก็ทิพพจัก
เนื้อหาว่าด้วยการเป็นไปในอารมณ์ 4 ของทิพพจักขุญาณ ซึ่งประกอบด้วยปริตตารมณ์, ปัจจุปันนารมณ์, อัชฌัตตารมณ์ และพหิทธารมณ์ โดยระบุลักษณะการเห็นรูปและอารมณ์ที่เกิดขึ้นในปัจจุบัน ขณะเดียวกันก็ได้อธิบายถึงอน
อนาคตังสญาณและยถากัมมูปคญาณในวิสุทธิมรรค
243
อนาคตังสญาณและยถากัมมูปคญาณในวิสุทธิมรรค
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - หน้าที่ 242 แต่โดยแน่นอนแล้ว อนาคตังสญาณนั้น เป็นอนาคตารมณ์แม้ ในอนาคตารมณญาณทั้งหลายนั้น แม้เจโตปริยญาณก็เป็นอนาคตารมณ์ ได้ก็จริงแล แต่ทว่า เจโตปริยญาณนั้น มีจิ
เนื้อหาเกี่ยวกับอนาคตังสญาณและเจโตปริยญาณเป็นหลักสำคัญในวิสุทธิมรรค ซึ่งได้อธิบายว่า อนาคตังสญาณมีธรรมชาติเป็นอนาคตารมณ์ รวมถึงการรู้เกี่ยวกับอนาคตและกรรมต่างๆ โดยยกตัวอย่างกรณีต่างๆ เช่น การรู้เกี่ยว
การเข้าใจกรรมภายในและกรรมภายนอกในวิสุทธิมรรค
244
การเข้าใจกรรมภายในและกรรมภายนอกในวิสุทธิมรรค
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - หน้าที่ 243 ก็เป้นมหัคคตารมณ์ เป็นอดีตารมณ์ เพราะรู้แต่กรรมที่เป็นอดีต เท่านั้น ในกาบที่รู้กรรมของตนเอง เป็นอัชฌัตตารมณ์ ในกาลที่ รู้กรรมของคนอื่น ก็เป็นพหิทธารม
เนื้อหานี้อธิบายความเข้าใจเกี่ยวกับกรรมทั้งภายในและภายนอกตามแนวทางของอัชฌัตตารมณ์และพหิทธารมณ์ในวิสุทธิมรรค โดยเฉพาะในอารมณ์ ๕ แห่งยถากัมมูปคญาณ ที่บัณฑิตควรทราบและเข้าใจความแตกต่างระหว่างการรู้กรรมขอ
ปัญญาและอานิสงส์ของการบำเพ็ญปัญญา
2
ปัญญาและอานิสงส์ของการบำเพ็ญปัญญา
ประโยค - วิชาธรรมมจรแปล ภาค ๑ ตอน ๑ หน้า ที่ 2 (๔) ปัญญามีอิอย่าง (๕) ปัญญาจะพึงนำพืฟูนี้อย่างไร (๖) อะไรเป็นอานิสงส์แห่งการบำเพ็ญปัญญา (ต่อไป) นี้ เป็นคำวิสาขาในปัญหุกรรมมัน ๑. อะไรเป็นปัญญา ปัญหาก
บทความนี้กล่าวถึงปัญญาในหลายมุมมอง โดยอธิบายว่าปัญญามีหลายประเภทและมีวิสาขาที่เกี่ยวข้องกับการบำเพ็ญปัญญา พร้อมทั้งผลและอานิสงส์ที่เกิดจากการพัฒนาความรู้และความเข้าใจเกี่ยวกับธรรมชาติของสรรพสิ่ง เช่น
การพัฒนาและความเข้าใจในปัญญา
4
การพัฒนาและความเข้าใจในปัญญา
ประโยค - วิทยากรแปล ภาค ๑ ตอน ๑ หน้าที่ 4 แม่มองดูหาปะเก็๋ ว แม่ฟังเสียงหาปะเก๋ที่เขาเคาะเก๋รู้ แม่คมกลิ่นดู รู้แม่สุดๆ รู้ด้วยมือก็รู้ เหรัญญิกนันรู้ด้วยว่า "หาปะเก๋ นั้น ทำบ้านชื่อโน่น หรือที่คน ที่
เนื้อหาสอนเกี่ยวกับการพัฒนาความรู้ในด้านปัญญา โดยสำรวจความแตกต่างระหว่างสัญญาและวิญญาณ รวมถึงวิธีการรับรู้ที่เกี่ยวข้องกับอารมณ์และสภาพจิตใจ เพื่อให้เข้าใจรายละเอียดเกี่ยวกับธรรมชาติของการรับรู้ในรับป
วิชาธรรมแปล ภาค ๑ ตอน ๓
5
วิชาธรรมแปล ภาค ๑ ตอน ๓
ประโยค- วิชาธรรมแปล ภาค ๑ ตอน ๓ - หน้า ๕ เป็นธรรมชาติที่ละเอียดเห็นได้จาก เพราะมีความต่างที่จะพึงแยกออก ไม่ได้ว่า นี้สัญญา นีสัญญา นีปีญญา เพราะเหตุนี้ ท่านนับเสน จึงถวายพระพร (พระเจ้ามินทร์) ว่า "ฤกษ
เนื้อหาเกี่ยวกับวิชาธรรม แสดงให้เห็นถึงการแยกแยะระหว่างธรรมชาติของปัญญา สัญญา และวิญญาณ โดยเน้นบทบาทที่พระผู้พระภาคเจ้าได้ทรงทำและยกตัวอย่างว่า แม้กิจจะยากแต่ก็ยังสามารถทำได้ ร่วมกับการพูดถึงคำนิยามขอ
ปัญญาและประเภทของมันในวิชาธรรมวินัย
6
ปัญญาและประเภทของมันในวิชาธรรมวินัย
ประโยค- วิชาธรรมวินัย ภาค ๑ ตอน ๑ - หน้าที่ 6 [๔. ปัญญามีอิ๋ออย่าง] ปัญหาหมรรม (ข้อ ๔) ว่า "ปัญญามีอิ๋ออย่าง" มีวิชนาว่า โดยลักษณะคือความตรัสรู้สภาพแห่งธรรม ปัญญาอย่างดีจังหว่านั้น เป็น ๒ อย่าง โดย (
เนื้อหาเกี่ยวกับการเข้าใจปัญญาในวิชาธรรมวินัยแบ่งออกเป็นหลายประเภท เช่น โลเกะและโลคุตตร รวมถึงการจำแนกเป็นสาสละ อนาสะ และปัญญาในอริสัธ ๔ ที่มีการอธิบายความเชื่อมโยงกับชั้นเห็นและชั้นเป็น เราจะเห็นถึงค